Konusunu Oylayın.: Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım

5 üzerinden 5.00 | Toplam : 1 kişi
Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım
  1. 13.Kasım.2011, 03:55
    1
    Misafir

    Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım






    Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım Mumsema Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım


  2. 13.Kasım.2011, 08:22
    2
    imam
    Üye

    Profili:
    Üyelik Tarihi: 20.Ağustos.2007
    Üye No: 2034
    Mesaj Sayısı: 7,512
    Rep Derecesi:
    Tecrübe Puanı: 10
    Bulunduğu yer: minallah-ilelllah

    Cevap: Arap dilinde hidayet-dalalet, salat ve selam kelimelerine semantik yaklaşım




    “HĐDAYET” KELĐMESĐNĐN KUR’AN’IN NÜZULÜNDEN ÖNCEKĐ
    ANLAMLARI
    “$% ا( هِ َ ” kelimesi “ ى(Y% ى- َ ( هَ َ ” fiilinden mastardır. Bu bolumde sozlukler ve
    cahiliye siirinden verdiğimiz cesitli ornekler vasıtasıyla “ ى( ه” koku ve turevlerinin
    Kuran’ın nuzulunden once hangi anlamlarda kullanıldığını ortaya koymaya calısacağız.
    Đbn Faris (o.395) Mu’cem’ul-Makayıs’ta “ ى( ه” kelimesinin iki farklı manayı ifade
    ettiğini belirtmistir. Bu iki manadan biri “yol gostermek icin one gecmek” diğeri ise
    “hediye sunmak”tır.41
    “$% ا( هِ َ ” kelimesi “ ى(ِ Yْ % ى- َ ( هَ َ ” fiilinin mastarıdır. “ ى( هَ َ ” fiili sozluklerde “yol
    gostermek, rehberlik etmek” anlamına gelmektedir.42 Đbn Faris Mucmelu’l-Luga isimli
    eserinde “ ى( هَ َ ” fiilinin asıl anlamının “ م(\ ]َ ^َ = one gecmek” olduğunu soylemistir.43
    Tehzibu’l-Luga’da Ezheri “$% دَِ ` هَ” kelimesi icin “her seyin ilki ve onde olanı”
    anlamını vermistir.44 Yaklasmakta olan bir kervanda bulunan atların baslarının ufukta
    41 Đbn Faris, VI, 42
    42 Ezheri, VI, 380; Cevheri, Sıhâhu’l-luga, tahk. Abdulgafur Attar, Daru’l-Đlmi li’l-Melayin, Beyrut: 1990, VI, 2533;
    Đbn Manzur, XV, 355,
    43 Đbn Faris, Mücmelü’l-luga, tahk. Abdulmuhsin Sultan, Muessesetu’r-Risale, Beyrut, 1984, III-IV, 90; Ezheri, VI,
    383; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısıı’l-Luga, VI, 42; Đbn Manzur, XV, 357; Zemahseri, Esâsu’l-Belâga, Kahire: el-
    Hey’etu’l-Mısriyyetu’l-‘Amme li’l-Kitab, 1985, II, 540; Zebidi, Tâcu’l-arus min cevâhiri’l-kâmus, Kahire: el-
    Matbaatu’l-Hayriyye, X, 409
    44 Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, 357
    18
    gorunmesi ile birlikte “efgَ + ادِى ا d ْ هَ َ a_َbَc ا ْ ” denir. Buradaki “ ادى d ه” kelimesi yaklasan
    kervandaki ilk boluğu ifade etmek icin kullanılmıstır.45
    Đmru’ul-Kays muallakasında surunun onunde bulunan grubu “ ت`% دِ` هَ ” kelimesi
    ile ifade etmistir. Đbn Manzur Lisan’ul-Arab isimli eserinde “ ت`% دَِ ` هَ ”kelimesi icin
    “surunun onunde bulunanlar” anlamını vermistir.46
    e%ijَ ^ ُ k+ ة mi _ َ _n ` هmُ o ا ِ dp qr تِ و دُوَ `% دِ`Y+ `t `u]َvَ + wn
    Atım bizi, dağılmalarına bile fırsat vermeden, geride kalanları da ondekilere
    yakın olan surunun ondekilerine (hadiyat) yetistirdi.47
    Bu beyitte “geride kalanlar” anlamına gelen (cevahir) kelimesi ile “surunun
    onundekiler” anlamına gelen “hadiyat” kelimesi arasındaki zıtlık iliskisi acıkca
    gorulmektedir.
    Lebid bin Rabia muallakasında surunun en onundeki hayvanı “$% دَِِ ` هَ” kelimesi
    ile ifade etmistir:
    `Yx ا ُ dc ار ِ d{z + ا $ُ % دَِ ` و ه a+َ|َ } ٌ َ $َ db.ْ x ٌ َ $fiِ o أم وَ ْ ƒَ _ْ.َn أَ
    (Devemi hızlı kosmada)bu disi yaban eseğine mi benzetsem, yoksa surunun
    basındaki (hadiye) erkek yaban okuzune guvenerek disilerle birlikte (otlamak uzere)
    geri kaldığında yavrusunu yırtıcı hayvana kaptırarak (bir oraya bir buraya) kosan
    yaban ineğine mi benzetsem?48
    45 Halil bin Ahmed, IV, 78; Đbn Faris, Mu‘cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 78; Ezheri, VI, 383; Cevheri, VI, 2534; Đbn
    Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 407
    46 Đbn Manzur, XV, 357
    47 Nurettin Ceviz, Kenan Demirayak, Nevzat Yanık, Yedi Askı, I. Baskı, Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2004,
    s.39
    48 Ceviz, Demirayak, Yanık, s.78
    19
    “$% دَِ ` دِى- هَ ` هَ”∗kelimeleri aynı zamanda “boyun” anlamına gelir.49 Ezheri,
    kervandaki hayvanların bedenlerinde en onde bulunan organlarının boyunları olması
    sebebiyle ona bu ismin verildiğini soylemistir.50
    “$% دَِ ` هَ”∗kelimesi kisinin onunde bulunması ve ona yol gostermesi sebebiyle
    “baston” icin de kullanılmaktadır.51
    Topluluğa yol gostermek amacıyla topluluğun onunde yuruduğu icin
    Arapca’da “rehber” anlamında “ دِى ` هَ” kelimesi kullanılmaktadır.52
    Butun bu veriler ısığında diyebiliriz ki “ ى( ه” koku ve turevleri “bir seyin
    onunde olmak, onde bulunmak” anlamlarıyla iliskili manalara sahiptirler. Hayvanların
    boyunları onların en onde bulunan organları olması sebebiyle “$% دَِ ` دِى- هَ ` هَ” seklinde
    isimlendirilmistir. “Baston” ve “rehber” kisinin onunde bulunmakta ve ona yol
    gostermektedirler bu nedenle her iki kelime de “onde bulunma” anlamıyla bağlantılıdır.
    ∗Coğul formu “ ادى c ه” seklindedir.
    49 Halil bin Ahmed, IV, 78; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 42; Ezheri, VI, 383; Cevheri, VI, 2534;
    Zemahseri, II, 540; Đbn Manzur, XV, 357; Firuzabadi, el-Kâmus’ul-muhît, Beyrut: Muessesetu’l-Risale, 1986, I.
    Baskı, 1734; Zebidi, X, 407
    50 Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 407
    ∗Đbn Faris ve Zemahseri kelimeyi “$% د` ه” seklinde vermislerdir.
    51 Halil Bin Ahmed, IV, 78; Ezheri, VI, 383; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 42; Đbn Manzur, XV, 357;
    Zemahseri, II, 540; Zebidi, X, 408
    52 Halil bin Ahmed, IV, 78; Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 408
    20

    ALINTI AYŞE İÇÖZ TEZİ


  3. 13.Kasım.2011, 08:22
    2
    Üye



    “HĐDAYET” KELĐMESĐNĐN KUR’AN’IN NÜZULÜNDEN ÖNCEKĐ
    ANLAMLARI
    “$% ا( هِ َ ” kelimesi “ ى(Y% ى- َ ( هَ َ ” fiilinden mastardır. Bu bolumde sozlukler ve
    cahiliye siirinden verdiğimiz cesitli ornekler vasıtasıyla “ ى( ه” koku ve turevlerinin
    Kuran’ın nuzulunden once hangi anlamlarda kullanıldığını ortaya koymaya calısacağız.
    Đbn Faris (o.395) Mu’cem’ul-Makayıs’ta “ ى( ه” kelimesinin iki farklı manayı ifade
    ettiğini belirtmistir. Bu iki manadan biri “yol gostermek icin one gecmek” diğeri ise
    “hediye sunmak”tır.41
    “$% ا( هِ َ ” kelimesi “ ى(ِ Yْ % ى- َ ( هَ َ ” fiilinin mastarıdır. “ ى( هَ َ ” fiili sozluklerde “yol
    gostermek, rehberlik etmek” anlamına gelmektedir.42 Đbn Faris Mucmelu’l-Luga isimli
    eserinde “ ى( هَ َ ” fiilinin asıl anlamının “ م(\ ]َ ^َ = one gecmek” olduğunu soylemistir.43
    Tehzibu’l-Luga’da Ezheri “$% دَِ ` هَ” kelimesi icin “her seyin ilki ve onde olanı”
    anlamını vermistir.44 Yaklasmakta olan bir kervanda bulunan atların baslarının ufukta
    41 Đbn Faris, VI, 42
    42 Ezheri, VI, 380; Cevheri, Sıhâhu’l-luga, tahk. Abdulgafur Attar, Daru’l-Đlmi li’l-Melayin, Beyrut: 1990, VI, 2533;
    Đbn Manzur, XV, 355,
    43 Đbn Faris, Mücmelü’l-luga, tahk. Abdulmuhsin Sultan, Muessesetu’r-Risale, Beyrut, 1984, III-IV, 90; Ezheri, VI,
    383; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısıı’l-Luga, VI, 42; Đbn Manzur, XV, 357; Zemahseri, Esâsu’l-Belâga, Kahire: el-
    Hey’etu’l-Mısriyyetu’l-‘Amme li’l-Kitab, 1985, II, 540; Zebidi, Tâcu’l-arus min cevâhiri’l-kâmus, Kahire: el-
    Matbaatu’l-Hayriyye, X, 409
    44 Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, 357
    18
    gorunmesi ile birlikte “efgَ + ادِى ا d ْ هَ َ a_َbَc ا ْ ” denir. Buradaki “ ادى d ه” kelimesi yaklasan
    kervandaki ilk boluğu ifade etmek icin kullanılmıstır.45
    Đmru’ul-Kays muallakasında surunun onunde bulunan grubu “ ت`% دِ` هَ ” kelimesi
    ile ifade etmistir. Đbn Manzur Lisan’ul-Arab isimli eserinde “ ت`% دَِ ` هَ ”kelimesi icin
    “surunun onunde bulunanlar” anlamını vermistir.46
    e%ijَ ^ ُ k+ ة mi _ َ _n ` هmُ o ا ِ dp qr تِ و دُوَ `% دِ`Y+ `t `u]َvَ + wn
    Atım bizi, dağılmalarına bile fırsat vermeden, geride kalanları da ondekilere
    yakın olan surunun ondekilerine (hadiyat) yetistirdi.47
    Bu beyitte “geride kalanlar” anlamına gelen (cevahir) kelimesi ile “surunun
    onundekiler” anlamına gelen “hadiyat” kelimesi arasındaki zıtlık iliskisi acıkca
    gorulmektedir.
    Lebid bin Rabia muallakasında surunun en onundeki hayvanı “$% دَِِ ` هَ” kelimesi
    ile ifade etmistir:
    `Yx ا ُ dc ار ِ d{z + ا $ُ % دَِ ` و ه a+َ|َ } ٌ َ $َ db.ْ x ٌ َ $fiِ o أم وَ ْ ƒَ _ْ.َn أَ
    (Devemi hızlı kosmada)bu disi yaban eseğine mi benzetsem, yoksa surunun
    basındaki (hadiye) erkek yaban okuzune guvenerek disilerle birlikte (otlamak uzere)
    geri kaldığında yavrusunu yırtıcı hayvana kaptırarak (bir oraya bir buraya) kosan
    yaban ineğine mi benzetsem?48
    45 Halil bin Ahmed, IV, 78; Đbn Faris, Mu‘cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 78; Ezheri, VI, 383; Cevheri, VI, 2534; Đbn
    Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 407
    46 Đbn Manzur, XV, 357
    47 Nurettin Ceviz, Kenan Demirayak, Nevzat Yanık, Yedi Askı, I. Baskı, Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2004,
    s.39
    48 Ceviz, Demirayak, Yanık, s.78
    19
    “$% دَِ ` دِى- هَ ` هَ”∗kelimeleri aynı zamanda “boyun” anlamına gelir.49 Ezheri,
    kervandaki hayvanların bedenlerinde en onde bulunan organlarının boyunları olması
    sebebiyle ona bu ismin verildiğini soylemistir.50
    “$% دَِ ` هَ”∗kelimesi kisinin onunde bulunması ve ona yol gostermesi sebebiyle
    “baston” icin de kullanılmaktadır.51
    Topluluğa yol gostermek amacıyla topluluğun onunde yuruduğu icin
    Arapca’da “rehber” anlamında “ دِى ` هَ” kelimesi kullanılmaktadır.52
    Butun bu veriler ısığında diyebiliriz ki “ ى( ه” koku ve turevleri “bir seyin
    onunde olmak, onde bulunmak” anlamlarıyla iliskili manalara sahiptirler. Hayvanların
    boyunları onların en onde bulunan organları olması sebebiyle “$% دَِ ` دِى- هَ ` هَ” seklinde
    isimlendirilmistir. “Baston” ve “rehber” kisinin onunde bulunmakta ve ona yol
    gostermektedirler bu nedenle her iki kelime de “onde bulunma” anlamıyla bağlantılıdır.
    ∗Coğul formu “ ادى c ه” seklindedir.
    49 Halil bin Ahmed, IV, 78; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 42; Ezheri, VI, 383; Cevheri, VI, 2534;
    Zemahseri, II, 540; Đbn Manzur, XV, 357; Firuzabadi, el-Kâmus’ul-muhît, Beyrut: Muessesetu’l-Risale, 1986, I.
    Baskı, 1734; Zebidi, X, 407
    50 Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 407
    ∗Đbn Faris ve Zemahseri kelimeyi “$% د` ه” seklinde vermislerdir.
    51 Halil Bin Ahmed, IV, 78; Ezheri, VI, 383; Đbn Faris, Mu’cemu’l-Makayısı’l-Luga, VI, 42; Đbn Manzur, XV, 357;
    Zemahseri, II, 540; Zebidi, X, 408
    52 Halil bin Ahmed, IV, 78; Ezheri, VI, 383; Đbn Manzur, XV, 357; Zebidi, X, 408
    20

    ALINTI AYŞE İÇÖZ TEZİ





+ Yorum Gönder